Tramwaje w Krakowie
Stadler Tango Lajkonik II
- Nadrzędna kategoria: Tramwaje
- Kategoria: Tramwaje eksploatowane w Krakowie
- Opublikowano: piątek, 29, sierpień 2025 21:00
- PSMKMS
- Odsłony: 2846
W latach 2020 – 2021 wprowadzono do ruchu w Krakowie 50 wagonów Stadler Tango Lajkonik. Jeszcze zanim rozpoczęła się dostawa tych pojazdów, ogłoszono przetarg na kolejne 60 tramwajów. Jesienią 2020 roku okazało się, że ich dostawcą ponownie będzie firma Stadler. Dzięki temu, pod koniec 2023 roku w Krakowie w liniowej eksploatacji znalazło się aż 110 wagonów dostarczonych przez pochodzącego ze Szwajcarii producenta taboru.
Proces wyboru dostawcy nowych tramwajów dla Krakowa rozpoczął się tym razem od dialogu technicznego, ogłoszonego w dniu 28 września 2018 roku. Następnie w dniu 30 kwietnia 2019 roku ogłoszono przetarg na dostawę nie więcej niż 60 sztuk niskopodłogowych, przegubowych wagonów tramwajowych. Pierwsza umowa realizacyjna miała obejmować wyprodukowanie i dostawę 10 sztuk, natomiast opcja dopuszczała możliwość zamówienia dalszych 50 wagonów tramwajowych. W dniu 17 września 2019 roku otwarto jedyną ofertę w postępowaniu przetargowym, którą złożyło konsorcjum firm Stadler Polska Sp. z o.o. i Stadler Środa Sp. z o.o. Koszt dostawy 60 nowych tramwajów wraz z materiałami eksploatacyjnymi został przez dostawcę wyceniony na kwotę 619 331 076 zł brutto, przy czym koszt jednego wagonu miał wynieść 8 371 600 zł netto. Przetarg ostatecznie zakończył się w dniu 2 marca 2020 roku, gdy pojawiło się ogłoszenie o wyborze najkorzystniejszej oferty. W dniu 29 kwietnia 2020 roku podpisano umowę na dostawę 35 wagonów tramwajowych. W dniu 4 listopada 2020 roku przypieczętowano dostawę pozostałych tramwajów z opcji, co otwierało drogę dla dostawy wszystkich 60 wagonów i ostatecznie osiągnięcia liczby 110 tramwajów firmy Stadler w Krakowie.
Pierwszy Stadler Tango Lajkonik II przybył na lawecie do zajezdni Podgórze w dniu 30 maja 2022 roku. Pojazd oznaczony numerem RY875 z zewnątrz zasadniczo nie różnił się od już eksploatowanych wagonów Stadler Tango Lajkonik w Krakowie. Tramwaj ten odbył jazdy próbne po krakowskich torach, jednak ostatecznie zdecydowano o jego powrocie do producenta. Wóz został załadowany na lawetę w dniu 13 lipca i w godzinach wieczornych wyruszył w drogę. Tymczasem w dniu 25 sierpnia 2022 roku do zajezdni Podgórze dotarła laweta z wagonem numer HY708. Był to pierwszy Stadler Tango Lajkonik II, który przeszedł odbiory techniczne, prowadzone przez przedstawicieli krakowskiego MPK. Wóz numer RY875 powrócił do Krakowa jako trzeci w kolejności w dniu 3 października 2022 roku. Znacznie wcześniej, bo w dniu 22 sierpnia w zajezdni Podgórze rozładowano drugi wagon, oznaczony numerem HY727.
Wagony HY708 i HY727 po dostawie do Krakowa od razu trafiły do zajezdni w Nowej Hucie, jednak początkowo w ogóle nie wyjeżdżały poza jej bramy. Dopiero w dniu 24 listopada 2022 roku miała miejsce ich oficjalna prezentacja, podczas której pokazano jeszcze trzeci wóz o numerze HY701. Przybył on do Krakowa w dniu 14 października. Po zakończeniu prezentacji, dwa wagony skierowano na linię 9. Pierwszy wyjechał wóz HY727, który trafił na brygadę 9-01. Jako drugi wyruszył wóz HY708, który skierowano na brygadę 9-06. Jednocześnie trwały dostawy kolejnych pojazdów.
Wagony Stadler Tango Lajkonik II zasadniczo nie różnią się od pojazdów z pierwszej serii, eksploatowanej już w Krakowie. Są to wozy trójczłonowe, niskopodłogowe, osadzone na czterech wózkach. Najwięcej różnic można dostrzec w ich wnętrzu. Poza nową tapicerką siedzeń pasażerskich, identyczną jak stosowana w autobusach, mają zmieniony układ siedzeń. Udało się bowiem uzyskać więcej przestrzeni dla pasażerów stojących. W pierwszym członie jest osobne miejsce na wózki dziecięce oraz na wózek inwalidzki. W drugim członie przygotowano miejsce na wózek dziecięcy na przeciwko drzwi. W trzecim członie, w pobliżu automatu biletowego zlokalizowanego przy przegubie, również jest mała przestrzeń dla pasażerów stojących. Dzięki takiemu rozplanowaniu wnętrza, przewóz wózków dziecięcych i dla niepełnosprawnych powinien być zdecydowanie łatwiejszy. Każdy z tramwajów może zabrać na pokład 238 pasażerów, w tym 75 na miejscach siedzących. Posiada więc 7 miejsc siedzących mniej oraz aż 20 miejsc stojących więcej, niż pojazdy z pierwszej serii. Zauważalną różnicą jest też brak wyświetlacza prezentującego numer brygady oraz dużego bocznego wyświetlacza z numerem linii między pierwszymi i drugimi drzwiami. We wszystkich wagonach z II serii zrezygnowano z tego rozwiązania.
Wagony z drugiego kontraktu, oprócz zmian opisanych powyżej, różnią się jeszcze kilkoma mniej rzucającymi się w oczy szczegółami. Dostęp do pojazdów dla prowadzącego po raz pierwszy został zrealizowany przy pomocy elektronicznej karty zbliżeniowej, a nie kluczyka. Tramwaje te mają skorygowany układ hamulcowy z systemem rozblokowywania zwalniaków, inny pulpit manewrowy z tyłu pojazdu, inny fotel prowadzącego wraz z zastosowaniem elektrycznie regulowanego podnóżka, czy inny sposób zamykania klap podsufitowych. W stosunku do pierwszej wersji poprawiono układ przeciwpoślizgowy, a także nieznacznie przyspieszono zamykanie drzwi. Podwyższono również drzwi do kabiny prowadzącego.
Podobnie, jak w przypadku pierwszego kontraktu, dwa wagony wyposażone zostały w zestawy baterii, umożliwiające przejazd bez zasilania z górnej sieci trakcyjnej. Są to wozy numer RY875 i RY877. Pozostałe tramwaje przystosowane zostały do jazdy bez zasilania z górnej sieci trakcyjnej, ale nie wyposażono je w baterie akumulatorów.
Dostawy 60 wagonów Stadler Tango Lajkonik II trwały cały rok. W dniu 9 listopada 2023 roku miało miejsce wprowadzenie do ruchu ostatniego wozu tego typu, noszącego numer HY722. Po uroczystości z udziałem Prezydenta Miasta Krakowa Jacka Majchrowskiego oraz zwierzynieckiego Lajkonika, wspomniany tramwaj został skierowany do obsługi brygady 9-02, na której zaliczył swój debiut liniowy.
Nowe tramwaje rozdzielone zostały pomiędzy obie krakowskie zajezdnie. 45 wozów trafiło do zajezdni Nowa Huta, gdzie oznaczono je numerami od HY701 do HY745. Pozostałe 15 tramwajów znalazło się w zajezdni Podgórze, gdzie otrzymały numery od RY875 do RY889. Jako ostatnie na swój debiut liniowy czekały dwa wozy numer HY722 i HY723. Trzeci od końca wóz numer HY726 swój debiut liniowy zaliczył na linii 89 w dniu 1 listopada. Jako ostatni na linii pojawiły się wóz numer HY723 w dniu 10 listopada 2023 roku na linii 3.
Dostawy wagonów Stadler Tango Lajkonik II do Krakowa trwały dokładnie 486 dni. Pierwszy tramwaj przybył do naszego miasta w dniu 30 maja 2022 roku, natomiast ostatni w dniu 18 października 2023 roku. Najwięcej wagonów przyjechało do Krakowa w trakcie letnich wakacji 2023 roku. Pod tym względem rekordowy był lipiec 2023, w którym do Krakowa dotarło 10 nowych tramwajów. Niewiele mniej Lajkoników przybyło w maju i w sierpniu 2023 roku - po 8 pojazdów. W czerwcu 2023 roku dostarczono 6 wozów, natomiast w grudniu 2022 roku i w październiku 2023 po 5 wagonów.
Po raz pierwszy, oprócz zajezdni Podgórze, wagony rozładowywano również w zajezdni Nowa Huta. Pierwsza taka sytuacja miała miejsce 3 kwietnia 2023 roku. Wówczas w zajezdni Nowa Huta rozładowano wóz numer HY730.
Nie wszystkie dostawy okazały się bezproblemowe. Dwukrotnie lawety z tramwajami utykały na rondzie w miejscowości Cedzyna pod Kielcami, a informacje o tym fakcie pojawiały się nawet w mediach ogólnopolskich. W celu kontynuacji podróży, konieczna była interwencja dźwigu. Podczas transportu wagonu RY879 doszło do uszkodzenia pantografu, co opóźniło jego wprowadzenie do eksploatacji.
Dzięki wprowadzeniu do ruchu wagonów Stadler Tango Lajkonik II w latach 2022-2023, ze stanu zdjęto 28 wagonów 105Na, 26 E1 i 25 c3. Nowe tramwaje, uwzględniając eksploatowane wcześnie 50 Stadlerów Tango Lajkonik, na stałe skierowano do obsługi następujących linii: 3, 8, 9, 10, 14, 18, 20, 22, 24, 50 i 52.
| Typ | Tango Lajkonik II | |
| Rodzaj wagonu | Silnikowy | |
| Producent | Stadler Polska Sp. z o.o. | |
| Lata produkcji | 2022 - 2023 | |
| Szerokość toru | 1435 mm | |
| Wymiary: | ||
| - długość pojazdu z urządzeniem zderzakowym | 33400 mm | |
| - szerokość pojazdu | 2400 mm | |
| - wysokość pojazdu z nadbudową dachową | 3600 mm | |
| - wysokość podłogi nad główką szyny nad wózkami napędowymi | 590 mm | |
| - wysokość podłogi nad główką szyny w strefie niskopodłogowej | 370 - 480 mm | |
| - wysokość podłogi w drzwiach wejściowych | 300 mm | |
| Liczba miejsc: | ||
| - miejsca siedzące dla pasażerów | 75 + 1 | |
| - miejsca stojące dla pasażerów (5 osób/m2) | 163 | |
| - razem | 238 + 1 | |
| Ciężar pojazdu: | ||
| - ciężar własny wagonu | 46010 kg | |
| - ciężar całkowity | 61385 kg | |
| Wózki: | ||
| - odległość między osiami | 1800 mm | |
| - średnica koła: | 600 mm | |
| Maksymalna prędkość | 70 km/h | |
| Typ silników trakcyjnych | VEM DKCBZ 0211-4XA | |
| Liczba i moc silników trakcyjnych | 4x105 kW | |
